Vorige week ging Nederland gebukt onder verzengende hitte. Voor het eerst gaf het KNMI Code Rood af vanwege extreme warmte. De adviezen waren helder: blijf binnen als het kan, vermijd onnodige inspanning, drink voldoende, let extra op kwetsbare mensen, stel uit wat niet hoeft en zoek verkoeling. Bij nader inzien zijn dat volgens mij niet alleen verstandige adviezen om een hittegolf door te komen, maar ook verrassend bruikbare lessen voor de (lokale) politiek.
Vermijd onnodige inspanning. Niet elk probleem vraagt om een nieuwe nota, werkgroep of participatietraject. Soms is snel uitvoeren belangrijker dan opnieuw beleid ontwikkelen. Inwoners hebben weinig aan bestuurlijke drukte als de resultaten uitblijven. Soms is de beste bestuurlijke keuze simpelweg: gewoon doen!
Drink voldoende. Niet alleen water, maar ook een gezonde dosis realiteitszin. Goed bestuur voedt zich met de ervaringen van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Wie regelmatig de straat op gaat en luistert naar wat er leeft, voorkomt dat beleid losraakt van de dagelijkse praktijk.
Let extra op kwetsbare mensen. Politiek hoort niet alleen te gaan over grote plannen, maar juist ook over degenen die in de praktijk vastlopen: de oudere zonder koele woning, de jongere die jeugdhulp nodig heeft, de starter én de oudere die kleiner wil wonen, de mantelzorger of de ondernemer die verdwaalt in een woud van regels. Juist voor hen moet politiek merkbaar verschil maken.
Zoek verkoeling. Ook dat is meer dan een weeradvies. Een leefbare stad vraagt om voldoende bomen, schaduw, water, toegankelijke gebouwen en slim ingerichte wijken. Klimaatadaptatie is geen modewoord, maar verstandig vooruitdenken. Wie weet dat hitte, droogte en wateroverlast vaker voorkomen, richt de openbare ruimte daar tijdig op in. Verstandig besturen betekent niet steeds het wiel opnieuw uitvinden, maar gebruiken wat werkt, leren van anderen en waar nodig praktisch inspelen op de werkelijkheid van vandaag. Zo blijft de samenleving ook onder extreme omstandigheden prettig en veilig om in te wonen.
Stel uit wat niet noodzakelijk is. Dat betekent ook keuzes durven maken. De financiële middelen zijn vaak beperkt. Wie alles belangrijk vindt, maakt uiteindelijk niets belangrijk genoeg.
Code rood herinnert ons eraan dat waarschuwingen pas betekenis krijgen als ze leiden tot bescherming, aanpassing en concrete actie. Voor de (lokale) politiek geldt hetzelfde. Uiteindelijk telt niet de temperatuur in het parlement of in de raadzaal, maar de merkbare verbetering buiten op straat.
Deze column geeft de mening van Rob Duiven weer en niet het standpunt van de (fractie van de) Zoetermeerse VVD
